Home
<< terug a


WMO biedt kansen en komt de consument ten goede

Marktwerking werkt wel!

Thuiszorgorganisaties en politici lopen te hoop tegen de introductie van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) die in januari 2007 in werking treedt. Vanuit het veld komen ook andere geluiden. 'Marktwerking nodigt uit te luisteren naar de markt en komt uiteindelijk alle partijen ten goede', betoogt Johan Troelstra. Hij is directeur van Sparkling ID, een bureau uit Lisserbroek dat gespecialiseerd is in organisatieontwikkeling als gevolg van (Europese) aanbestedingen. 'Er worden ten onrechte doemscenario's geschetst, die zowel de consumenten als de werknemers in deze branche onrecht doen.' Alle ophef rond de introductie van de Wmo is wat hem betreft dan ook te kortzichtig.

'Uiteraard zijn er bij de introductie van zo'n nieuw systeem kinderziektes, maar op de langere termijn levert het voor alle partijen winst op. Met name de eindgebruikers kunnen hiervan profiteren, ook al is dat besef er nu misschien nog niet.' Om de marktwerking te laten slagen is het volgens Troelstra wel belangrijk dat alle partijen hun verantwoordelijkheid nemen en daarmee serieus aan de slag gaan.

Inzichtelijk
'Provincies of gemeenten zijn als regievoerders verantwoordelijk voor de kwaliteit van deze voorzieningen en daarmee voor het ontwikkelen van de markt', zegt Troelstra. 'Aan hen de taak inzichtelijk te krijgen wat nu precies de vraag van de eindgebruikers is en hoe je daar een zo goed mogelijk antwoord op kunt geven. Daarnaast is het belangrijk dat de finale gebruikers nu een plek aan tafel krijgen. Dat is juist het mooie van de Wmo: dat bij wet is vastgelegd dat gebruikersplatforms gehoord moeten worden.'

Streekvervoer
Volgens Troelstra zijn de positieve gevolgen al duidelijk zichtbaar in het streekvervoer, waar in 2000 de marktwerking werd geïntroduceerd. 'Sinds die tijd is de prijs voor een eenheid openbaar vervoer structureel 20 % lager geworden. Tegelijkertijd is de kwaliteit van de dienstverlening voor de reizigers fors toegenomen: er is een betere dienstregeling, er wordt gereden met moderner materieel en ook de informatievoorziening voor reizigers is verbeterd. Kortom: meer kwaliteit tegen een lagere prijs.' Hij is het er niet mee eens dat de werkgelegenheid door de nieuwe wet personenvervoer zou afnemen. 'In het openbaar vervoer zien we juist een toename van de vraag naar arbeid, vooral door de uitgebreidere dienstregeling. En dan heb ik het niet over minimale roosters, maar over volwaardige arbeidsplaatsen.'

Kracht
De grote kracht van de marktwerking ligt volgens Troelstra in het feit dat alle partijen worden uitgenodigd goed na te denken voor zij tot zaken komen. 'We zien dat bij de eerste aanbestedingsrondes veel opdrachtgevers nog wat onhandig zijn bij de uitvraag en vooral kijken naar de prijs. Maar men leert snel. Ook omdat de cliëntenorganisaties zich verder professionaliseren en een steeds belangrijker plaats krijgen. Bij een tweede ronde zal de uitvraag dus scherper zijn en de kwaliteit van de dienstverlening een steeds grotere rol gaan spelen. Daarmee wordt de ultieme oplossing steeds meer reëel.'

Verbeterslag
Troelstra hamert erop dat niet alleen opdrachtgevers, maar ook opdrachtnemers, zoals thuiszorgorganisaties of openbaar vervoerbedrijven een verbeterslag moeten doorvoeren. 'Door de aanbestedingsprocedures worden zij uitgedaagd goed na te denken voor zij inschrijven op een opdracht, want zij moeten deze wel gestand kunnen doen. Het gaat niet alleen om het maken van de beste offerte, ze moeten ook hun eigen organisatie beter toesnijden op deze vraag. Daarmee komen innovativiteit en ondernemerszin weer terug in het werk.' Volgens Troelstra liggen er volop mogelijkheden voor ondernemers die deze kansen weten te benutten. 'Gooi het kind niet met het badwater weg. Door de slimmere aanbestedingen zal de kwaliteitsimpuls steeds sterker worden. Steek hier dus je energie in, ga op zoek naar wat de klant echt wil, dat werkt beter dan de barricades opzoeken.'

Bezuinigingen
Troelstra benadrukt dat we niet moeten vergeten dat het uiteindelijke politieke doel van de introductie van marktwerking is een aanzienlijke bezuinigingsactie door te voeren, of het nu gaat om het openbaar vervoer of de thuiszorg. 'Verantwoordelijkheid nemen betekent wat mij betreft dan ook accepteren dat de samenleving voor deze bezuinigingen staat en durven te zien waar je kansen liggen. Maar ook accepteren waar de verschillende belangen liggen en hier een uiteindelijke samenwerkingsmodus in vinden. Een aantal spelers ervaart deze overgang als een overval bij nacht. Zij moeten bereid zijn te anticiperen op veranderingen. Want er is maar één zekerheid: namelijk dat alles zal veranderen.'

Dit artikel verscheen in Weekendkrant Duin- en Bollenstreek op 30 december 2006

<< terug
Cookie-instellingen